Teksty

Wieluń przed bombardowaniem. Panorama społeczna miasta w latach 1915-1939 we wspomnieniach Witolda Kolanka

1 września 1939 roku o godz. 4:40 Wieluń – urocze polskie miasteczko z ponad 700-letnią tradycją – zostało obrócone wniwecz. Lotnictwo Luftwaffe zniszczyło ponad 70% zabudowań, zginęło kilkuset cywilów. Atak ten (spornie z Westerplatte) jest uważany za rozpoczęcie II wojny światowej, najkrwawszego konfliktu w dziejach. Jak wyglądał Wieluń, którego już nie ma? Czym żyli jego […]

Czytaj dalej
„Duch narodu niemieckiego”, czyli światopogląd i polityka Ericha Ludendorffa – jednego z najważniejszych dowódców podczas Wielkiej Wojny

Wiele ważnych postaci związanych z armią niemiecką z okresu I wojny światowej narodziło się i mieszkało na terenie dzisiejszej Polski. Feldmarszałek Paul von Hindenburg, zwycięski dowódca 8 Armii podczas bitwy pod Tannenbergiem (1914) oraz nad Jeziorami Mazurskimii (1914, 1915), urodził się w 1847 roku w Poznaniu. Ulica Podgórna, gdzie pod numerem 6 stoi kamienica, w […]

Czytaj dalej
Trio sióstr Bajko z Jabłonicy Polskiej. Zapomniane wybitne ukraińskie śpiewaczki o rodzimym folklorze

Znane ukraińskie śpiewaczki Danijela Bajko (ur. w 1929), Maria Bajko (ur. w 1931) i Nina Bajko (ur. w 1933) to trzy spośród pięciu córek Jakóba i Magdaleny Bajko. Te trzy Ukrainki urodziły się w mojej rodzinnej miejscowości Jabłonicy Polskiej i mieszkały tam jeszcze w trakcie okupacji niemieckiej. Chociaż o ich istnieniu nikt już nie pamięta, […]

Czytaj dalej
Historia mody kościelnej, theatrum sacrum, malarstwo sakralne i wątki queerowe. Wywiad z malarzem Matúšem P. Niemcem

Dlaczego ASP w Krakowie uchodzi za najbardziej konserwatywną uczelnię artystyczną? Jakim mecenasem sztuki jest współczesny Kościół Katolicki? Co najpiękniejszego może przydarzyć się malarzowi figuraliście? Kto jest najlepiej ubranym polskim księdzem? W jakiej cenie można kupić pończochy u tradycyjnego krawca papieskiego? Gdzie jest odprawiana najdoskonalsza liturgia trydencka na świecie? Jaką rolę w nowożytnej sztuce sakralnej odegrały […]

Czytaj dalej
Wspomnienia z wojny krymskiej dziadka Mateusza i „Ziemia obiecana”, czyli Łódź w latach 1897-1914. Niepublikowany pamiętnik Witolda Kolanka

Uważam, że ten człowiek, który nie zna dziejów swojego pochodzenia, lub nie chce o nich pamiętać, jest bardzo ubogi i nie wart jest tego, że go ziemia nosi. Nie pozna też nigdy swojej wartości. (...) Nasi przodkowie stanowili cząstkę społeczności, tworzącej naszą historię. A naszym obowiązkiem jest znać ich dzieje, gdyż dali oni początek naszej […]

Czytaj dalej
Wycieczka śladami Jakuba Szeli i rabacji galicyjskiej (Smarżowa, Siedliska-Bogusz, Haczów, Kombornia, Trześniów)

Pamiętas ty panie rok śtyrdziesty szósty, Ja cię chłopy biły kijami w zapusty? Lektura powieści Radka Raka Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli zainspirowała mnie do zaplanowania krótkiej wycieczki śladami rabacji galicyjskiej. Po 177 latach od rzezi szlachty dokonanej przez chłopów pod wodzą Jakuba Szeli, pojechałam do wsi Smarżowa, skąd pochodził […]

Czytaj dalej
Liberalizm, libertarianizm i feminizm libertariański. Wywiad z Justyną Piątek-Pawłowską z Ladies of Liberty Alliance

W oczach socjalistów uchodzą za zło wcielone. Jako jedyne mogą powiedzieć o sobie, że są potomkiniami tych, których nie udało Wam się spalić. Kim są feministki libertariańskie oraz kobiety sympatyzujące z ideami klasycznego liberalizmu i libertarianizmu? Pod koniec października pojechałam do Gdańska, żeby spotkać się z jedną z nich. Zapraszam do przeczytania najdłuższej w historii […]

Czytaj dalej
Krosno i okolice w międzywojniu i w trakcie II wojny światowej we wspomnieniach pana Bolesława Lorensa

Tuż po świętach Bożego Narodzenia wraz z moją starszą siostrą odwiedziłyśmy 93-letniego mieszkańca Krosna, pana Bolesława Lorensa. Dla czytelników Paryżewa zgodził się on opowiedzieć najciekawsze wspomnienia ze swojej młodości. Pokazał nam też wyjątkowe pamiątki z czasów pierwszej i drugiej wojny światowej, zdjęcia których zamieściłam w tekście. Zapraszam w fascynującą podróż w czasie do Krościenka Wyżnego, […]

Czytaj dalej
Pół roku z kuchnią Lucyny Ćwierczakiewiczowej. Podsumowanie kulinarnego wyzwania rodem z XIX wieku

Od zawsze imponowały mi kobiety silne i przedsiębiorcze – indywidualistki, postaci mocno niejednoznaczne i wielowymiarowe. Taka była Lucyna Ćwierczakiewiczowa, która żyła w epoce (...) George Sand, bladych dziewic i kataru żołądka. Przeciw niezdrowym prądom owego czasu pani Ćwierczakiewiczowa podniosła sztandar „365 obiadów” i – zrobiła pierwszy krok do ocalenia kraju – pisał o niej Bolesław […]

Czytaj dalej
Życie codzienne w Gdańsku w II poł. XVIII w. we wspomnieniach Johanny Schopenhauer

Chociaż nazwisko Schopenhauer od razu przywołuje na myśl niemieckiego filozofa Arthura Schopenhauera, nosiła je także inna znana postać ze świata literatury – jego matka Johanna Schopenhauer. Była ona cenioną pisarką, prowadziła też salon literacki w Weimarze, w którym pojawiali się najwybitniejsi artyści początku XIX wieku. Przyjaźniła się m.in. z Johannem Wolfgangiem von Goethe. Johanna Schopenhauer […]

Czytaj dalej
Back To Old Night – relacja z imprezy w Klubie Ekwador Manieczki

Gdybym miała wybrać jakiś podkład muzyczny pod opis wspomnień z mojego dzieciństwa, nałożyłabym na siebie dwie ścieżki dźwiękowe. Pierwszą byłaby muzyka Evanescence. Miałam osiem lat, kiedy usłyszałam w radiu mroczne piosenki z albumu Fallen (2003). Amy Lee to pierwsza artystka, o której napisałabym, że zaczęłam jej słuchać ś w i a d o m i […]

Czytaj dalej
Weekend w Helsinkach - subiektywny przewodnik i spotkanie z ojcem Villego Valo

Miasto, którego nie planowałam odwiedzić, ale tak się złożyło, że było po drodze do Estonii. Helsinki, w których spędziłam niewiele ponad dobę, podbiły moje serce już na etapie wyszukiwania o nich informacji i organizowania wycieczki. Oferują tak wiele, że nie wystarczyło mi czasu nawet na pomnik Mannerheima. Zamiast tego udało się poznać osobiście ojca Villego […]

Czytaj dalej
Polska, Turcja i polityka międzynarodowa oczami Kurda. Wywiad z Kurdem mieszkającym w Polsce

N. jest trzydziestokilkuletnim Kurdem. Urodził się w zachodniej Turcji. Od jakiegoś czasu mieszka w Polsce, również na zachodzie kraju, gdzie pracuje w branży gastronomicznej. Znamy się już rok i w tym czasie zdążyłam usłyszeć od niego niejedną opowieść i ciekawe spostrzeżenie zarówno na temat aktualnej sytuacji politycznej Kurdów w Turcji, jak i mentalności Polaków. Uznałam, […]

Czytaj dalej
Rodzimowiercy w Polsce, mitologia Słowian, magia ludowa, czarownice chrześcijańskie. Wywiad z Dziwowidzem

Pod koniec lipca pojechałam do Poznania, żeby spotkać się z osobą, którą ktoś kiedyś polecił mi na Instagramie, pisząc: „podobno chciałaś zrobić wywiad z prawdziwym rodzimowiercą, który ma dużą wiedzę. Może Dziwowidz?” Przejechałam zatem pół Polski, by porozmawiać z tajemniczą osobą z internetu, kryjącą się za tym nickiem, o której wcześniej nic nie wiedziałam. Owocem […]

Czytaj dalej
Wilamowice. Miejscowość w Polsce z odrębnym językiem. Wywiad z Tymoteuszem Królem o kulturze wilamowskiej

W czerwcowy poranek, scrollując tablicę na Instagramie, trafiłam na post profilu Polish Archives na temat Wilamowic. To liczące trzy tysiące mieszkańców miasteczko nieopodal Bielska-Białej w średniowieczu zostało zamieszkane przez osadników z Flandrii, którzy zachowali swoją odrębną tożsamość. Najciekawszym elementem ich kultury jest ciągle żywy język wilamowski, który dla części najstarszych mieszkańców nadal jest ich pierwszym […]

Czytaj dalej

Paryżewo

Czytaj oraz wspieraj dziennikarstwo i publicystykę na wysokim poziomie.
Zobacz, kto mnie rekomenduje:
Więcej
paryzewo.pl 2023 - wszystkie prawa zastrzeżone