Kategoria: Kultura

Obrzędowość pogrzebowa, pieśni żałobne i dziady na Podkarpaciu. Rozmowa z folklorystą Bartoszem Gałązką

W latach 60. XX wieku w opuszczonej cerkwi w Karpatach w tajemnicy przed duchowieństwem odprawiano dziady. Jeszcze po II wojnie światowej mieszkańcy niektórych wsi położonych na obszarze Beskidu Niskiego organizowali stypy przedpogrzebowe, w których czynny udział brały zwłoki. Przed trzydziestu laty w kościele w Komborni żywy śpiew parafian nosił ślady dawnej ornamentyki barokowej – był […]

Czytaj dalej
Śmierć ubiera się u Antkowiaka. Wywiad z Jerzym Antkowiakiem, projektantem Mody Polskiej

W Wielkim Tygodniu spotkałam się z największym polskim projektantem mody w okresie PRL, Jerzym Antkowiakiem (ur. w 1935). W Art Cafe w Komorowie, miejscu, którego jest stałym bywalcem, rozmawialiśmy między innymi o pierwszych pokazach jego ulubionego projektanta Yvesa Saint Laurenta, o okolicznościach poznania Karla Lagerfelda, o niewydarzonej karierze pani Jany Wysockiej u Balenciagi, o modzie […]

Czytaj dalej
Wieluń przed bombardowaniem. Panorama społeczna miasta w latach 1915-1939 we wspomnieniach Witolda Kolanka

1 września 1939 roku o godz. 4:40 Wieluń – urocze polskie miasteczko z ponad 700-letnią tradycją – zostało obrócone wniwecz. Lotnictwo Luftwaffe zniszczyło ponad 70% zabudowań, zginęło kilkuset cywilów. Atak ten (spornie z Westerplatte) jest uważany za rozpoczęcie II wojny światowej, najkrwawszego konfliktu w dziejach. Jak wyglądał Wieluń, którego już nie ma? Czym żyli jego […]

Czytaj dalej
Trio sióstr Bajko z Jabłonicy Polskiej. Zapomniane wybitne ukraińskie śpiewaczki o rodzimym folklorze

Znane ukraińskie śpiewaczki Danijela Bajko (ur. w 1929), Maria Bajko (ur. w 1931) i Nina Bajko (ur. w 1933) to trzy spośród pięciu córek Jakóba i Magdaleny Bajko. Te trzy Ukrainki urodziły się w mojej rodzinnej miejscowości Jabłonicy Polskiej i mieszkały tam jeszcze w trakcie okupacji niemieckiej. Chociaż o ich istnieniu nikt już nie pamięta, […]

Czytaj dalej
Historia mody kościelnej, theatrum sacrum, malarstwo sakralne i wątki queerowe. Wywiad z malarzem Matúšem P. Niemcem

Dlaczego ASP w Krakowie uchodzi za najbardziej konserwatywną uczelnię artystyczną? Jakim mecenasem sztuki jest współczesny Kościół Katolicki? Co najpiękniejszego może przydarzyć się malarzowi figuraliście? Kto jest najlepiej ubranym polskim księdzem? W jakiej cenie można kupić pończochy u tradycyjnego krawca papieskiego? Gdzie jest odprawiana najdoskonalsza liturgia trydencka na świecie? Jaką rolę w nowożytnej sztuce sakralnej odegrały […]

Czytaj dalej
Wycieczka śladami Jakuba Szeli i rabacji galicyjskiej (Smarżowa, Siedliska-Bogusz, Haczów, Kombornia, Trześniów)

Pamiętas ty panie rok śtyrdziesty szósty, Ja cię chłopy biły kijami w zapusty? Lektura powieści Radka Raka Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli zainspirowała mnie do zaplanowania krótkiej wycieczki śladami rabacji galicyjskiej. Po 177 latach od rzezi szlachty dokonanej przez chłopów pod wodzą Jakuba Szeli, pojechałam do wsi Smarżowa, skąd pochodził […]

Czytaj dalej
Pół roku z kuchnią Lucyny Ćwierczakiewiczowej. Podsumowanie kulinarnego wyzwania rodem z XIX wieku

Od zawsze imponowały mi kobiety silne i przedsiębiorcze – indywidualistki, postaci mocno niejednoznaczne i wielowymiarowe. Taka była Lucyna Ćwierczakiewiczowa, która żyła w epoce (...) George Sand, bladych dziewic i kataru żołądka. Przeciw niezdrowym prądom owego czasu pani Ćwierczakiewiczowa podniosła sztandar „365 obiadów” i – zrobiła pierwszy krok do ocalenia kraju – pisał o niej Bolesław […]

Czytaj dalej
Życie codzienne w Gdańsku w II poł. XVIII w. we wspomnieniach Johanny Schopenhauer

Chociaż nazwisko Schopenhauer od razu przywołuje na myśl niemieckiego filozofa Arthura Schopenhauera, nosiła je także inna znana postać ze świata literatury – jego matka Johanna Schopenhauer. Była ona cenioną pisarką, prowadziła też salon literacki w Weimarze, w którym pojawiali się najwybitniejsi artyści początku XIX wieku. Przyjaźniła się m.in. z Johannem Wolfgangiem von Goethe. Johanna Schopenhauer […]

Czytaj dalej
Back To Old Night – relacja z imprezy w Klubie Ekwador Manieczki

Gdybym miała wybrać jakiś podkład muzyczny pod opis wspomnień z mojego dzieciństwa, nałożyłabym na siebie dwie ścieżki dźwiękowe. Pierwszą byłaby muzyka Evanescence. Miałam osiem lat, kiedy usłyszałam w radiu mroczne piosenki z albumu Fallen (2003). Amy Lee to pierwsza artystka, o której napisałabym, że zaczęłam jej słuchać ś w i a d o m i […]

Czytaj dalej
Weekend w Helsinkach - subiektywny przewodnik i spotkanie z ojcem Villego Valo

Miasto, którego nie planowałam odwiedzić, ale tak się złożyło, że było po drodze do Estonii. Helsinki, w których spędziłam niewiele ponad dobę, podbiły moje serce już na etapie wyszukiwania o nich informacji i organizowania wycieczki. Oferują tak wiele, że nie wystarczyło mi czasu nawet na pomnik Mannerheima. Zamiast tego udało się poznać osobiście ojca Villego […]

Czytaj dalej
Polska, Turcja i polityka międzynarodowa oczami Kurda. Wywiad z Kurdem mieszkającym w Polsce

N. jest trzydziestokilkuletnim Kurdem. Urodził się w zachodniej Turcji. Od jakiegoś czasu mieszka w Polsce, również na zachodzie kraju, gdzie pracuje w branży gastronomicznej. Znamy się już rok i w tym czasie zdążyłam usłyszeć od niego niejedną opowieść i ciekawe spostrzeżenie zarówno na temat aktualnej sytuacji politycznej Kurdów w Turcji, jak i mentalności Polaków. Uznałam, […]

Czytaj dalej
Rodzimowiercy w Polsce, mitologia Słowian, magia ludowa, czarownice chrześcijańskie. Wywiad z Dziwowidzem

Pod koniec lipca pojechałam do Poznania, żeby spotkać się z osobą, którą ktoś kiedyś polecił mi na Instagramie, pisząc: „podobno chciałaś zrobić wywiad z prawdziwym rodzimowiercą, który ma dużą wiedzę. Może Dziwowidz?” Przejechałam zatem pół Polski, by porozmawiać z tajemniczą osobą z internetu, kryjącą się za tym nickiem, o której wcześniej nic nie wiedziałam. Owocem […]

Czytaj dalej
Wilamowice. Miejscowość w Polsce z odrębnym językiem. Wywiad z Tymoteuszem Królem o kulturze wilamowskiej

W czerwcowy poranek, scrollując tablicę na Instagramie, trafiłam na post profilu Polish Archives na temat Wilamowic. To liczące trzy tysiące mieszkańców miasteczko nieopodal Bielska-Białej w średniowieczu zostało zamieszkane przez osadników z Flandrii, którzy zachowali swoją odrębną tożsamość. Najciekawszym elementem ich kultury jest ciągle żywy język wilamowski, który dla części najstarszych mieszkańców nadal jest ich pierwszym […]

Czytaj dalej
Drohiczyn i okolice. Weekendowy przewodnik po historycznym Podlasiu

Tegoroczna wyprawa na (historyczne) Podlasie była czwartą, i na pewno nie ostatnią w moim życiu. W poprzednich latach eksplorowałam Białystok, Krainę Otwartych Okiennic, Puszczę Białowieską, Bohoniki, Kruszyniany i Siedlce. Do tej pory Podlasiu poświęciłam trzy teksty: relację z zachwytów towarzyszących pierwszej podróży, wywiad z Tatarką Dżennetą Bogdanowicz oraz recenzję książki „Wojna mocarstw. Podlasie 1914-1915” Marcina […]

Czytaj dalej
Kuchnia regionu brzozowskiego i samorządność kobiet wiejskich - wywiad z Elżbietą Kasprzyk z KGW

O historii samorządności kobiet wiejskich. O wakacyjnych dziecińcach podczas żniw w latach 60. O przygotowywaniu i podawaniu jedzenia na weselach w remizie w czasach PRL-u. O daniach gotowanych na co dzień w kuchni chłopskiej na ziemi haczowskiej w międzywojniu i w czasach tużpowojennych. O potrawach serwowanych na okolicznych dworach. O rodzajach przygotowywanych mięs z uwzględnieniem […]

Czytaj dalej

Paryżewo

Czytaj oraz wspieraj dziennikarstwo i publicystykę na wysokim poziomie.
Zobacz, kto mnie rekomenduje:
Więcej
paryzewo.pl 2023 - wszystkie prawa zastrzeżone